Bademcik
iltihabı (tonsillit), çocukluk çağı boyunca en sık görülen
enfeksiyondur. En karakteristik klinik belitiler ateş, boğaz ağrısı,
burun akıntısı, öksürük ve halsizliktir. Bu hastalığa virus ve
bakteriler yol açar. Üç yaşından küçük çocuklarda sık görülen boğaz
iltihabının hemen hemen tamamı viral nedenlidir. Stretokok adı verilen
mikrobun yaptığı bademcik iltihabı genellikle 5-10 yaş arasında ve en
çok kış aylarında gözlenir. Aile içinde yayılım sık görülür.
Belirtiler ani olarak başlar. Boğaz ağrısı, yutkunma güçlüğü gözlenir.
Bakıldığında bademcikler üzerinde sarımtırak renkte iltihap odakları
görülebilir. 39 dereceyi geçen ateşe neden olabilir.
Herhangi bir
yaşta görülen hafif seyirli boğaz enfeksiyonunun ise en önemli nedeni
viruslar olup, en sık rastlanan etkenler rinovirus ve
koronaviruslardır. Virusların neden olduğu boğaz enfeksiyonunda
(farenjit) yutak normal görünümde olabileceği gibi gözlenen
kızarıklığın derecesi ile belirtilerin şiddeti arasında ilişki
bulunmayabilir. Burun akıntısı, gözlerde kızarıklığın birlikte
görülmesi veya öksürük bulunması viral sebepleri telkin eder.
Farenjitin seyrinde görülen yüksek ateş çocuklarda erişkinlere göre
daha belirgindir. Boğaz sürüntüsünden besiyerine yapılan kültür pratik
anlamda streptokokal boğaz iltihabının tanısında en sık kullanılan
yöntemdir.
Streptokokların etken olduğu bademcik iltihabından sonra üç hafta
içinde kanda ASO denilen antikor yükselir. Bu test destekleyici bir
tanı yöntemidir. Viral farenjitin muayene bulguları ile streptokokal
farenjitten ayrılması mümkün olmadığından, bakteriyel kültür
sonuçlarının çıkması için 24 saat gerektiğinden çok şiddetli hasta
olanlara boğaz kültürünün alınmasını takiben antibiyotik başlanabilir.
Tedavide penisilin grubu antibiyotikler hala etkilidir. Kültür
antibiyogram sonuçlarına göre antibiyotik tedavisi değiştirilebilir.